Een vertaling van een artikel in de Annapurna Express (lees hier het originele artikel):
In een historische verkiezing heeft de Rashtriya Swatantra Party (RSP) de gevestigde en traditionele partijen in het land gedecimeerd, waaronder het Nepali Congress (NC) onder leiding van Gagan Thapa en de Communistische Partij van Nepal-Unified Marxist-Leninist (CPN-UML) onder leiding van voormalig premier KP Sharma Oli. De verpletterende overwinning is belangrijk omdat het de eerste keer is dat een partij een meerderheid behaalt sinds de invoering van de grondwet van 2015. Dit betekent een grote verandering in de Nepalese politiek, aangezien het land de afgelopen twee decennia geen stabiele regering heeft gekend. Geen enkele regering in Nepal heeft een volledige termijn van vijf jaar voltooid.
Voor het eerst kan Nepal getuige zijn van een meerderheidsregering met een volledige termijn. De Nepalese verkiezingen voor 275 parlementszetels zijn een mix van first-past-the-post (FPTP) en proportionele vertegenwoordiging (PR) systemen, wat het moeilijker maakt om een stabiele meerderheidsregering te vormen, vooral wanneer duizenden kandidaten meedoen. De historische overwinning van de RSP zal die perceptie echter veranderen.
De overwinning van de RSP: De val van de oude garde
De RSP kende een meteoorachtige opkomst nadat de populaire voormalige burgemeester van Kathmando, Balendra (Balen) Shah, haar premierkandidaat werd. De opkomst van Balen Shah en RSP is echter te danken aan de traditionele politiek van oude leiders, van wie de meesten hun eigen belangen dienden. De verkiezingen in maart werden noodzakelijk nadat de GenZ-protesten de regering in september vorig jaar ten val brachten. Deze protesten waren het gevolg van jarenlange corruptie, wanbestuur, werkloosheid en instabiliteit in het land.
Het verbod op sociale media door de overheid was echter een directe trigger voor de protesten die werden aangewakkerd door wijdverspreide onvrede onder jongeren over het falen van de regering om hun zorgen aan te pakken. De opstand was zo hevig dat meer dan 70 mensen om het leven kwamen en de infrastructuur ter waarde van 84,45 miljard roepies beschadigd raakte. Later werd de opstand het symbool van de botsing tussen de oude en de nieuwe generatie.
De RSP belooft een nieuwe en betere toekomst voor het Nepalese volk. Het belooft een uitbreiding van de economie tot 100 miljard dollar, een inkomen per hoofd van de bevolking van ongeveer 3000 dollar, het creëren van 1,2 miljoen banen, een groeipercentage van zeven procent en een universele zorgverzekering over vijf jaar. Dit zijn ambitieuze doelen voor een land zonder zee als Nepal. Hoewel beloften als deze geweldig zijn om de aandacht van kiezers te trekken, moet nog blijken hoe de RSP dat van plan is te realiseren.
Analisten zeggen dat de RSP een opleving ervaart, vooral omdat de Nepalese politiek weinig alternatieven biedt door herhaalde mislukkingen na elke verkiezing, wat de opkomst van nieuwe partijen zoals de RSP en kandidaten als Balen bijzonder belangrijk maakt voor het bieden van nieuwe perspectieven en mogelijke oplossingen voor lang bestaande problemen. De verwachtingen zijn hoog dat de opkomst van een nieuwe legitieme regering in Nepal enige stabiliteit in het land zal brengen.
De stabiliteit van Nepal zal echter afhangen van hoe goed de nieuwe regering de hervormingen doorvoert zonder het volk te vervreemden. Dit houdt in dat men inspeelt op de behoeften en zorgen van verschillende gemeenschappen en het bevorderen van inclusieve participatie in het politieke proces, wat actieve betrokkenheid bij gemarginaliseerde groepen omvat en het bevorderen van dialoog om vertrouwen en samenwerking tussen verschillende sectoren van de samenleving op te bouwen. Inclusieve overheid is de sleutel tot een stabiele regering. De nieuwe regering zal de problemen van corruptie en werkloosheid (momenteel boven de 20 procent) moeten aanpakken en werken aan effectief bestuur.
Hoewel de opkomst van de RSP en Balen Shah verbonden is met de GenZ-revolutie en hun eisen voor verantwoording in het bestuur, is er nog geen duidelijke routekaart voor hoe de RSP aan de eisen van GenZ zal voldoen die in de 10-puntenovereenkomst zijn geopperd. De overeenkomst zelf werd gekenmerkt door controverse omdat niet iedereen haar steunde, en er mogelijk aanzienlijke tegenstand is van verschillende politieke facties en maatschappelijke groepen die de geldigheid ervan in twijfel trekken.
Bovendien kan de legitimiteit van de interim-regering en haar bevoegdheid om de overeenkomst te ondertekenen onder de loep worden genomen. Er zou aanzienlijke druk op de RSP kunnen komen, aangezien zij de verkiezingsoverwinning behaalde dankzij de GenZ-beweging.
Het leiden van een meerderheidsregering heeft zijn valkuilen. Aangezien de verkiezingen in maart de RSP een buitengewoon mandaat hebben gegeven, heeft de oppositie niet genoeg zetels om de nieuwe regering te beteugelen of ter verantwoording te roepen. Bovendien werd de laatste verkiezing meer gevoerd op basis van individuele populariteit dan op de partijideologie, wat de mogelijkheid van autoriteit door Balen Shah oproept, wiens bekendheid min of meer de verkiezing voor de RSP won.
Balen heeft geen duidelijke politieke ideologie of connecties, en hij is onlangs lid geworden van de RSP. Hij heeft enige administratieve ervaring als burgemeester, maar kreeg kritiek omdat hij leveranciers wegdreef door sterke politietactieken in Kathmandu. Tijdens zijn ambtstermijn gebruikte hij bulldozers om illegale gebouwen te slopen en stopte hij ook met het inzamelen van afval bij Singha Durbar om de netheid in de stad Kathmandu te handhaven. Hoewel het mandaat het voor Nepal gemakkelijker heeft gemaakt om zijn traditionele fractie- en instabiele politiek te herpakken, biedt het geen toverstok voor de problemen. De nieuwe regering moet niet alleen werken aan de aspiraties van mensen, vooral van de GenZ, maar zal ook degenen ter verantwoording moeten roepen die zich schuldig maakten aan zinloos geweld, rellen en vandalisme tijdens de protesten in september.
Echter, nadat het 10-puntenakkoord de GenZ-protesten legitimeerde, riep het vragen op over hoe proactief de regering degenen die de brandstichting en het geweld pleegden zou vervolgen. Er zijn ook kansen op vergelding tegen functionarissen die op ongewapende demonstranten hebben geschoten. Het mandaat voor de algemene verkiezingen zal niet alleen invloed hebben op de binnenlandse politiek, maar kan ook invloed hebben op het buitenlands beleid en de geopolitiek van Nepal.
Nepals rol in de Zuid-Aziatische geopolitiek: van 'bufferstaat' tot 'levendige brug'
De uitkomst van de verkiezingen zou de diplomatie van Nepal kunnen hervormen. Er wordt verwacht dat nieuwe machtsactoren nieuwe energie en ideeën zullen brengen om Nepals buitenlandse beleidsdoelstellingen te bevorderen. De komst van nieuwe politieke krachten aan de macht kan echter onvoorspelbaarheid brengen en bezorgdheid opwekken bij India en China. Tijdens de protesten in september kreeg de Nepalese economie een klap en werd infrastructuur ter waarde van miljarden beschadigd, wat het voor de nieuwe regering praktisch maakte om buitenlandse hulp en ontwikkelingssubsidies van haar partners te ontvangen.
Daarom zal de RSP-regering een werkbaar diplomatiek plan moeten opstellen om haar relatie met India en China in balans te houden.
Politieke stabiliteit in Nepal zal economische ontwikkeling bevorderen, sociale stabiliteit inluiden en wet en orde handhaven, wat direct invloed zal hebben op de open grens van India. India is al lange tijd Nepals ontwikkelingspartner. Met dit in gedachten, heeft de Indiase premier Narendra Modi de overwinningen van RSP-leiders Shah en Lamichhane verwelkomd. Modi sprak telefonisch met hen en benadrukte India's bereidheid om samen te werken met de nieuwe regering. Er wordt verwacht dat de RSP de balanceringsdiplomatie van Nepal niet zal verliezen ten gunste van de ene partner boven de andere. Het verkiezingsmanifest biedt enig inzicht in de buitenlandse beleidsdoelstellingen.
In zijn Verkiezingsmanifestverklaarde de RSP dat zij Nepal wil herpositioneren van een "bufferstaat" naar een "levendige brug" tussen India en China. Dit is echter geen nieuw doel. Eerder hadden KP Sharma Oli en Pushpa Kamal Dahal hetzelfde doel om de rol van Nepal te herpositioneren, zij het zonder succes.
Bovendien zullen de oude irritaties tussen de India-Nepalese relatie waarschijnlijk blijven bestaan. De RSP heeft consequent een stevige Nepalese houding geëist ten aanzien van Kalapani, Lipulekh, en Limpiyadhura, waarbij hij historische verdragen aanhaalde en buitenlandse activiteiten zonder toestemming afwees. Hun overwinning, die soevereiniteit en anti-corruptie benadrukt, kan de druk op India voor grensbesprekingen vergroten, te midden van de RSP's drang naar strategische autonomie. De nationalistische houding van Balen Shah ten aanzien van kwesties als "Groot-Nepal" kan een andere irritatie in de relatie zijn.
In 2023, nadat India een muurschildering had geplaatst "Akhand Bharat" (een Groot-India)—waaronder veel van zijn buren—hing Shah een "Groot-Nepal"-kaart op zijn kantoor, inclusief gebieden die ooit tot Nepal behoorden maar nu binnen de grenzen van India liggen. Zijn aanhangers prezen deze stap als een assertieve tegenwerking op buitenlandse dominantie.
Als premier zal hij echter flexibeler moeten zijn bij het omgaan met een grotere macht. De confronterende houding kan meer kwaad dan goed doen, omdat het cruciale handelsakkoorden en diplomatieke betrekkingen die essentieel zijn voor de ontwikkeling van Nepal in gevaar kan brengen. Aangezien Nepal India nodig heeft voor zijn ontwikkeling en handel, zal de RSP-regering tot een akkoord moeten komen met India zonder de soevereiniteit van Nepal in gevaar te brengen.
Tegelijkertijd wordt gehoopt dat de aanstaande regering prioriteit zal geven aan de relatie tussen Nepal en India, aangezien het een belangrijke bron van Nepalese import blijft en Nepals export naar andere landen faciliteert via havens, luchthavens en waterwegen. In tegenstelling tot de blokkade van 2015 die de energieprijs in Nepal verhoogde, heeft India al een petroleumpijpleiding gebouwd die een ononderbroken levering aan zijn buren zal bieden. Te midden van onzekerheid op de oliemarkt blijft India de belangrijkste leverancier met een overeenkomst om binnen vijf jaar 1.000 metrische ton LNG te leveren.
De betrekkingen tussen Nepal en India zullen zich niet beperken tot de 'Roti-Beti'-relatie, maar multidimensionaal zijn, inclusief handel, transit, energie en investeringen, wat banen zal creëren voor Nepalezen. India levert een derde van Nepals investeringen, en een stabiel beleid zou het vertrouwen van beleggers vergroten. Kwesties zoals de onopgeloste grenskwestie zouden een grote uitdaging zijn, omdat de druk om het geschil op te lossen hoog zou zijn.
In tegenstelling tot India kent Nepal in de relatie met zijn noordelijke buur, China, bijzondere uitdagingen die direct verband houden met de recente GenZ-opstand. De corruptieproblemen rond Pokhara International Airport kunnen kleine onrust veroorzaken in de Nepal-Chinese betrekkingen, vooral omdat GenZ protesteerde tegen wijdverspreide corruptie in het land, waardoor dit een gevoelig onderwerp is voor elke regering.
De perceptie dat de RSP-regering corrupte functionarissen beschermt, roept zorgen op over transparantie en verantwoording in het bestuur. Dit kan ook andere Chinese projecten onder de loep nemen en de stijgende schuld vanwege het niet doorgaan met de stilstaande projecten, aangezien Nepal investeringen nodig heeft om meer banen te creëren. Balen Shah verwijderde een Chinees infrastructuurproject, Damak Industrial Park in Jhapa, dat dichter bij de Siliguri-corridor in India lag, uit het manifest—een voorzichtige zet, zou men kunnen zeggen, vanwege corruptiekwesties en India's zorgen. China's interesse in Nepal wordt ook gevormd door zorgen over Tibetaanse activisme, westerse veiligheidsinfiltratie en Indiase invloed. Het moet nog blijken hoe de RSP deze zorgen zal aanpakken.
Desalniettemin is China een belangrijke ontwikkelingspartner van Nepal. Eerder had het bedrijf interesse getoond in investeringen in de Nepalese waterkrachtsector, hoewel het zich moest terugtrekken uit het West Seti Hydropower Project vanwege kostenstijgingen.
Hoewel politieke omloop in Kathmandu individuele relaties kan veranderen, maken de gediversifieerde kanalen van Peking het mogelijk zich aan te passen. Dit verzwakt dus niet noodzakelijkerwijs China's invloed op de Nepalese politiek—het herverdeelt die ook.
Onlangs is de Verenigde Staten uitgegroeid tot een andere belangrijke speler in Nepal. Nepal is opnieuw strategisch gevoelig geworden voor Washington, DC, aangezien de VS bijna $550 miljoen heeft toegezegd aan de Millennium Challenge Corporation (MCC) voor uitgaven aan een stroomtransmissienetwerk en snelwegprojecten. De VS bekijken Nepal door de bril van democratische veerkracht en de Indo-Pacifische strategie.
Amerikaanse functionarissen hebben de integriteit van verkiezingen en institutionele steun benadrukt, terwijl ze waarschuwden tegen roofzuchtige financieringsmodellen die de soevereiniteit in gevaar brengen. De toezegging van de MCC signaleert een aanhoudende betrokkenheid van de VS, zelfs te midden van concurrerende wereldwijde prioriteiten. De VS biedt Nepal een partnerschapsmodel dat zijn autonomie versterkt in plaats van beperkt, waardoor Nepal de mogelijkheid krijgt om zijn externe partnerschappen verder te diversifiëren. India en China zouden echter niet de aanwezigheid van de VS in Nepal willen.
China heeft al zorgen geuit over de financiering van de MCC. De RSP-regering in Nepal zou zorgvuldig moeten balanceren om haar buren niet te irriteren, maar zou toch betekenisvolle hulp van de VS ontvangen. China ziet de Amerikaanse investering in het MCC-project, dat connectiviteits- en energieprojecten financiert, als een uitdaging voor China's BRI.
Zo heeft de door Balen Shah geleide RSP-regering in Nepal het mandaat gekregen om betekenisvolle veranderingen door te voeren en Nepal op het ontwikkelingspad te zetten. Het heeft ook de kans om zijn buitenlands beleid te herzien, nieuwe ontwikkelingspartners te zoeken en bestaande partnerschappen te versterken. Toch moet het voorzichtig zijn en de relaties tussen concurrerende machten, zoals India en China, in balans houden zonder woede van hen uit te lokken.
Het zal een grote uitdaging zijn voor de nieuwe regering om de belangen van haar buren in balans te brengen en ervoor te zorgen dat Nepal's eigen ontwikkelingsaspiraties niet verstrikt raken in geopolitiek. India moet de politieke transformatie in Nepal erkennen, die hervormingen belooft door jongeren die deelnemen aan de politiek. Zowel India als China hebben een frisse aanpak nodig om om te gaan met een regering die een nieuwe politieke klasse vertegenwoordigt en een leiderschap dat de jeugd vertegenwoordigt.